İSLAMCILIK, CEMAATLER VE TARİKATLAR
Cumhuriyet Türkiye`sinde İslam, hem devlet yöneticilerinin İslam`la, hem muhafazakâr kesimin devletle kurduğu ilişkilere göre değişim geçirmektedir. Hem devleti yöneten kadrolar, hem de İslamcıların endişeleri açısından konu yorumlanmaktadır.
Tarih: 8.5.2017 19:02:56
Nurullah AYDIN

Birinci tarafta, dini bir sorun olarak gören Osmanlı-Türk modernleşmesi ve cumhuriyet ideolojisi var. Bunlara karşılık İslamcılık sorununu bir şekilde götürmek, halletmek, değiştirmek, dönüştürmek arzusunda olan bir Müslüman camia, İslami endişe sahipleri, İslamcılar, tarikatlar, cemaatler var. Aslında iki taraf için de, farklı nedenlerle de olsa İslamcılık bir sorun!

 

Cumhuriyet dönemindeki İslami hayat hep tartışma konusu edilmiştir.

Bir defa eğitim kademelerinden geçmiş Müslümanlar, İslami endişe sahipleri ve İslamcılar, aslında kafalarının çalışma tarzı itibariyle modernleşme süreçlerine, dolayısıyla cumhuriyetin din politikalarına şu veya bu düzeyde yakın olan veya onunla irtibat kurabilecek bir karaktere sahipler. Onların cumhuriyet ideolojisinden ayrıldıkları taraf yaklaşımdan ziyade din`in pratik taraflarıyla alakalıdır.

 

Din`in yaşanması söz konusu olduğu zaman cumhuriyet ideolojisiyle aralarında var olan mesafe din sorununa yaklaşım söz konusu olduğu zaman, tamamen olmasa da kapanıyor. Bu sorunu başörtüsünde de tekrar yaşadık. Burada işin felsefi ve pratik tarafları arasındaki boşluk sorunun anlaşılmasını zorlaştırıyor. Fakat işin halk tarafına baktığımız zaman, bu büyük Müslüman çoğunluğun sorununun zaten felsefi olmadığını görüyoruz. Sorunları kendilerine yetecek bir din eğitimi almak ve dini yaşayabilmekle sınırlı. Gerçekte ise; eğitim almış İslami endişe sahipleri, İslamcılar da halkın dindarlığından rahatsız.

 

Devlet ile İslamcılar`ın dışında, belki de her ikisine de eşit mesafede olan halk var..

 

Siyasi merkez acaba dini, Türkiye için vazgeçilmez bir kurucu unsur olarak mı görüyor yoksa bunu sadece toplumsal bir araç düzeyinde mi görüyor. Çok rahat evet ya da hayır diyebileceğimiz bir durum yok. Doğru ve gerçekçi yorumlar yapılması gerekiyor.

 

Temel sorun aslında cumhuriyetle değil modernleşmeyle alakalı. Modernleşmenin kendisinin dinle tabii olarak bir sorun var. Onun için dinle ilgili yaşadığımız sorunların büyük kısmı, aktüel taraflarının bugünle ilgisi olabilir ama derin tarafları cumhuriyetle sınırlandırılamayacak kadar geriye gidiyor ve önemli. Cumhuriyet bu meseleleri derinleştirmiş ve özellikle çok partili hayatla birlikte halkın din merkezli hareketlerini bastırmak ya da kontrol altına almak için müdahalelerde bulunmuştur.

 

Bence şu soru çok önemli: Bugün Türkiye`deki tartışmaların problemi İslam mı, aktif siyasi hareketler mi? Dar bir bakışla sanki İslami hareketlermiş gibi görünüyor. Oysa bütün modernleşme tarihimiz boyunca böyle olmamıştır. Esas mücadele İslam ile modernleşme arasında geçmiştir. Bu yüzden simgesel ikonlar üzerinden yürütülen mücadele esas İslam`la alakalıdır; siyasi simge filan bunun hikaye kısmıdır veya mücadeleyi meşrulaştırmak için kullanılan unsurlardan biridir. Şimdilerde ise yardım derneği konusu!.

 

Demokratikleşme İslam`ı öne çıkarmıştır. Eğer demokrasi bu topraklardaki halkla, ruhla irtibatlı hale gelecekse bu kaçınılmaz olarak İslam`ı öne çıkaracaktır. İttihatçılar ve cumhuriyeti kuran kadrolar da bunu biliyordu. Fakat demokratikleşmenin nasıl yürüyeceği de ayrı bir konudur..

 

Cemaatlerle ile ilgili bazı kesimlerde eleştirel tavır var. Dinlerarası diyalog faaliyetlerine açık eleştiri var. Oysa; bazı cemaatler bir başarı öyküsü olarak görülüyor ve gösteriliyor...

 

Cemaatler içinde bir hareketi bağımsız olarak ele almak yanıltıcı olur. Mesela Türkiye`de cemaat ve tarikat hareketleri, bazı liberallerin dile getirdiği gibi bir sivil toplum hareketi değildir. Sivil topluma çalan tarafları var ama sivil toplum hareketi değiller. Bunun hem Türkiye`den kaynaklanan, hem cemaat yapılarından kaynaklanan sebepleri var. Onun için cemaat ve tarikat hareketleri, devletin şemsiyesi altında yeniden organize olmuş kuruluşlardır. Bu onların ikinci tarafta, yani İslami endişe sahibi, İslamcı tarafta yer almadıkları anlamına gelmez. Türkiye`deki cemaat ve tarikat yapılarının 1924`ten sonra devletin şemsiyesi altında varlıklarını sürdürdüklerini hesaba katmamız lazım.

 

Din`i din olarak, siyaset`i siyaset olarak, yönetim`i yönetim olarak algılamadığımız sürece tartışmada devam edecek gibi.

 

Günün Sözü: Dostluk ve arkadaşlık sakinleştirici iksirdir ancak sen yine kendinle ol.

 
Anahtar Kelimeler: İSLAMCILIK, CEMAATLER, TARİKATLAR
Okuyucu Yorumları (1 yorum)
Adınız Soyadınız *
E-Posta *
 
Telefon
Güvenlik *
Yenile
 
Yorumunuz *
Mehmet Apaydın
5.4.2018 11:53:49
Konuşma dili ile yazılmış gibi, edebi yönden oldukça zayıf.
Yazarın Diğer Yazıları
UYUYAN AJANLAR, CASUSLAR (03 Mayıs 2017 - Çarşamba)
KİME KİMLERE GÜVENİLİR? (27 Mart 2017 - Pazartesi)
AYRIŞTIRICI, UYUŞTURUCU DİL (23 Ocak 2017 - Pazartesi)
REJİM, OTORİTER VE DEMOKRATİK YÖNETİM (09 Ocak 2017 - Pazartesi)
GERÇEKLER VE TARAF OLMAK (29 Kasım 2016 - Salı)
GÜÇLÜLER, ZAYIFLAR VE ADALET (18 Ekim 2016 - Salı)
BÖLÜCÜ TERÖR VE DİNCİ TERÖR (12 Ekim 2016 - Çarşamba)
OKUL, ÜNİVERSİTE, ÖĞRETMEN, AKADEMİSYEN (22 Eylül 2016 - Perşembe)
SENARİSTLER VE SEYİRCİLER (27 Ağustos 2016 - Cumartesi)
KEMİRGENLER İNSANIMSILAR VE İNSANLAR (19 Ağustos 2016 - Cuma)
KEMİRGENLER İNSANIMSILAR VE İNSANLAR (19 Ağustos 2016 - Cuma)
GURUR, KİBİR VE YIKIM (11 Ağustos 2016 - Perşembe)
ADALET, ÖZGÜRLÜK, EŞİTLİK HERKES İÇİN (04 Ağustos 2016 - Perşembe)
DESPOTİZM, DEMOKRASİ VE HUKUK DEVLETİ (20 Temmuz 2016 - Çarşamba)
HALK VE İSLAMCILAR (09 Temmuz 2016 - Cumartesi)
MASKELİ ŞARLATANLAR (20 Haziran 2016 - Pazartesi)
OTORİTER REJİM VE DEMOKRASİ (08 Mayıs 2016 - Pazar)
OTORİTER REJİM VE DEMOKRASİ (05 Mayıs 2016 - Perşembe)
İFTİRACI KOMPLOCULUK (30 Nisan 2016 - Cumartesi)
ELEKTRONİK İSTİHBARAT (11 Nisan 2016 - Pazartesi)
UYANIŞ, DİRİLİŞ VE MİLLİ STRATEJİ (21 Mart 2016 - Pazartesi)
YIPRATMA, BIKTIRMA VE UYANIŞ (10 Mart 2016 - Perşembe)
TETİKÇİ TİPLER (25 Şubat 2016 - Perşembe)
ARAPÇILARIN TÜRK DÜŞMANLIĞI (17 Eylül 2015 - Perşembe)
İSLAMCILIK VE FASIK, GAFİL, MÜNAFIK, ZALİM (14 Eylül 2015 - Pazartesi)
ARAPÇILARIN TÜRK DÜŞMANLIĞI (31 Ağustos 2015 - Pazartesi)
KARAMSARLIK VE UMUT (18 Ağustos 2015 - Salı)
YALAKALAR KİM? (10 Ağustos 2015 - Pazartesi)
SİYASETÇİLERE SAYGI MI? (06 Ağustos 2015 - Perşembe)
İNSANIN ARAYIŞI; AKIL, BİLİM VE DİN´LER (27 Temmuz 2015 - Pazartesi)
ALGI OPERASYONU VE SORGULAMAYAN İNSAN (30 Ağustos 2014 - Cumartesi)
ZİHNİYET, YÖNETİM VE TOPLUM (22 Ağustos 2014 - Cuma)
ÇATIŞMA VE ARAYIŞ (22 Ağustos 2014 - Cuma)
MÜSLÜMANLAR VE AYDINLANMA (31 Temmuz 2014 - Perşembe)
Sayfa:
İzmir Hava Durumu
Bugün
Bulutlu
20°
13°
Salı
Fırtına
20°
16°
Çarşamba
Fırtına
17°
12°
Perşembe
Güneşli
15°
10°
DOLAR
5.3412
EURO
6.0565
-Global ısınma yükselen deniz seviyesi 2050 yılında shangai ve deniz kıyısındaki Çin şehirlerinde büyük sellere neden olacak.bu sellerde 76 milyon kişi evsiz kalacak. -Üzerinde barkodu olan ilk ürün Wringleys marka sakızdır. -Kereviz yerken harcanan ka

İlginç Bilgiler 3
Çok Okunanlar
Çok Yorumlananlar
FOTO GALERİ
VİDEO GALERİ
Başlangıç Tarihi
Bitiş Tarihi
Gazabını yutucu, sır saklayıcı, ayıp örtücü ol…

Hacı Bektaşı Veli
İzmir için namaz vakitleri
İmsak Güneş Öğle İkindi Akşam Yatsi
06:37 08:19 13:23 15:51 18:10 19:39
Yufka ile yapılan böreklerde tepsiye yaydığınız yufkaların üzerine eritilmiş margarin ve sütten oluşmuş karışımı dökerseniz böreklerinize ayrı bir lezzet katarsınız. Yufka ile yaptığınız böreklerin üstüne, böreği fırına vermeden önce bir yumurtayı, bir ş

Börek Tarifleri İle İlgili Püf Noktaları